ออกแบบบ้านต้านแผ่นดินไหว แนะนำ 4 แบบบ้านฟรีจากกรมโยธาฯ

ภัยพิบัติแผ่นดินไหวเป็นเหตุการณ์ธรรมชาติที่ไม่อาจคาดเดาได้ และสามารถสร้างความเสียหายรุนแรงต่อบ้านเรือน ทรัพย์สิน และที่สำคัญที่สุดคือชีวิต การเตรียมพร้อมรับมือจึงไม่ใช่ทางเลือก แต่เป็นสิ่งจำเป็นอย่างยิ่ง โดยเฉพาะในพื้นที่เสี่ยง การ ออกแบบบ้าน และก่อสร้างที่สามารถต้านทานแรงสั่นสะเทือนได้อย่างมีประสิทธิภาพ คือปราการด่านแรกที่จะช่วยลดความเสี่ยงและสร้างความปลอดภัยที่ยั่งยืนให้แก่ผู้อยู่อาศัยทุกคน
ทำไมต้องออกแบบบ้านต้านแผ่นดินไหว?
บ้านที่ก่อสร้างโดยทั่วไปมักถูกออกแบบมาเพื่อรับน้ำหนักในแนวดิ่ง (แรงโน้มถ่วง) เป็นหลัก แต่แผ่นดินไหวจะสร้างแรงกระทำในแนวราบ (ด้านข้าง) อย่างรุนแรง ซึ่งโครงสร้างบ้านทั่วไปอาจไม่สามารถทนทานได้และพังทลายลงมาในที่สุด การออกแบบบ้านให้ต้านทานแผ่นดินไหวจึงมีประโยชน์อย่างมหาศาล คือ:
- ลดความเสียหายต่อโครงสร้าง: ช่วยให้บ้านยังคงรูปทรงและไม่พังถล่มลงมา
- เพิ่มโอกาสในการรอดชีวิต: เป็นปัจจัยที่สำคัญที่สุด คือการปกป้องชีวิตของคนในบ้าน
- ลดค่าใช้จ่ายในการซ่อมแซม: การลงทุนเพื่อความแข็งแรงในวันนี้ ช่วยประหยัดค่าซ่อมแซมที่อาจมีราคาสูงกว่าหลายเท่าในอนาคต
หลักการออกแบบบ้านต้านแผ่นดินไหวเบื้องต้น
การที่ สถาปนิก ออกแบบ บ้าน ให้ทนทานต่อแผ่นดินไหวได้นั้น ต้องอาศัยหลักการทางวิศวกรรมที่สำคัญหลายประการ ดังนี้:
- โครงสร้างที่แข็งแรง: เลือกใช้วัสดุที่มีคุณภาพ เช่น เหล็กเต็ม คอนกรีตกำลังสูง และออกแบบขนาดของเสา คาน ให้สามารถรับแรงด้านข้างได้ดี
- การยึดเกาะที่ดี: ทุกชิ้นส่วนของบ้านต้องถูกยึดโยงเข้าด้วยกันอย่างมั่นคงแข็งแรง ตั้งแต่ฐานราก เสา คาน ไปจนถึงผนังและหลังคา เพื่อให้อาคารทั้งหลังเคลื่อนไหวเป็นหนึ่งเดียวกัน
- รูปทรงที่สมมาตร: บ้านที่มีรูปทรงเรียบง่าย ไม่ซับซ้อน เช่น สี่เหลี่ยมจัตุรัสหรือสี่เหลี่ยมผืนผ้า จะมีการกระจายน้ำหนักและแรงสั่นสะเทือนที่สมดุลและสม่ำเสมอ ลดโอกาสการบิดตัวของอาคาร
- การเลือกใช้วัสดุที่ยืดหยุ่น: หรือมีความ “เหนียว” (Ductility) ซึ่งหมายถึงวัสดุที่สามารถโค้งงอหรือเสียรูปได้บ้างเมื่อรับแรง แต่ไม่พังทลายในทันที เช่น โครงสร้างเหล็ก หรือคอนกรีตเสริมเหล็กที่มีการออกแบบรายละเอียดรอยต่อเป็นพิเศษ
- การวางผังที่ดี: หลีกเลี่ยงการมีช่องเปิดขนาดใหญ่เกินไป หรือการมีผนังทึบกระจุกตัวอยู่เพียงฝั่งเดียว ซึ่งอาจทำให้เกิดการบิดตัวของอาคารได้
แนะนำ 4 แบบบ้านต้านแผ่นดินไหวฟรีจากกรมโยธาธิการและผังเมือง
กรมโยธาธิการและผังเมือง (ยผ.) ในฐานะหน่วยงานภาครัฐที่ให้ความสำคัญกับความปลอดภัยของประชาชน ได้จัดทำและเผยแพร่แบบบ้านต้านแผ่นดินไหวให้ประชาชนสามารถดาวน์โหลดได้ฟรี เพื่อเป็นต้นแบบในการสร้างที่อยู่อาศัยที่มั่นคงปลอดภัย โดยมี 4 แบบที่น่าสนใจดังนี้
แบบที่ 1 : บ้านต้านแผ่นดินไหวชั้นเดียว (2 ห้องนอน 1 ห้องน้ำ)
ลักษณะทั่วไป: บ้านขนาดกะทัดรัด เหมาะสำหรับครอบครัวเริ่มต้น มีพื้นที่ใช้สอยครบครัน
จุดเด่นด้านการออกแบบ: มีรูปทรงอาคารเป็นสี่เหลี่ยมผืนผ้าที่สมมาตร ช่วยกระจายแรงสั่นสะเทือนได้อย่างสม่ำเสมอ และมีโครงสร้างไม่ซับซ้อน
แบบที่ 2: บ้านต้านแผ่นดินไหวชั้นเดียว (2 ห้องนอน 2 ห้องน้ำ)
ลักษณะทั่วไป: เพิ่มฟังก์ชันห้องน้ำเพื่อความสะดวกสบายมากขึ้น เหมาะกับครอบครัวขนาดเล็กที่ต้องการความเป็นส่วนตัว
จุดเด่นด้านการออกแบบ: ออกแบบให้มีผนังรับแรงเฉือน (Shear Wall) ภายในอย่างเหมาะสม เพื่อช่วยต้านทานแรงกระทำด้านข้าง
แบบที่ 3: บ้านต้านแผ่นดินไหวสองชั้น (3 ห้องนอน 2 ห้องน้ำ)
ลักษณะทั่วไป: บ้านสองชั้นสำหรับครอบครัวขนาดกลาง มีการจัดวางพื้นที่ใช้สอยอย่างเป็นสัดส่วน
จุดเด่นด้านการออกแบบ: เน้นการออกแบบรอยต่อระหว่างเสาและคานให้มีความแข็งแรงเป็นพิเศษ สามารถถ่ายเทแรงจากชั้นบนสู่ชั้นล่างและลงสู่ฐานรากได้อย่างปลอดภัย
แบบที่ 4: บ้านต้านแผ่นดินไหวสองชั้น (3 ห้องนอน 3 ห้องน้ำ)
ลักษณะทั่วไป: บ้านขนาดใหญ่ขึ้นพร้อมฟังก์ชันที่ครบครัน รองรับครอบครัวขยาย
จุดเด่นด้านการออกแบบ: มีการคำนวณน้ำหนักอาคารและกระจายตำแหน่งเสาอย่างสมดุล เพื่อให้จุดศูนย์ถ่วงของอาคารมีความมั่นคง ไม่โยกตัวรุนแรงขณะเกิดแผ่นดินไหว
สำหรับผู้ที่สนใจ สามารถดาวน์โหลดแบบบ้านทั้ง 4 แบบได้ฟรีโดยตรงจากเว็บไซต์ของกรมโยธาธิการและผังเมือง (www.dpt.go.th)

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับแบบบ้านฟรีจากกรมโยธาฯ
วัสดุอะไรบ้างที่เหมาะสำหรับการสร้างบ้านต้านแผ่นดินไหว?
ตอบ: เหล็กและคอนกรีตเสริมเหล็กที่ออกแบบรายละเอียดอย่างถูกต้องเป็นวัสดุหลัก เพราะมีความเหนียว (ยืดหยุ่น) และความแข็งแรงสูง สามารถรับแรงได้ดี นอกจากนี้ โครงสร้างไม้ก็สามารถออกแบบให้ต้านแผ่นดินไหวได้ดีเช่นกันเนื่องจากมีน้ำหนักเบา
แบบบ้านฟรีเหล่านี้สามารถนำไปก่อสร้างได้เลยหรือไม่ หรือต้องมีการปรับปรุงเพิ่มเติม?
ตอบ: ไม่สามารถนำไปก่อสร้างได้ทันที เนื่องจากแบบบ้านเป็น “แบบมาตรฐาน” จำเป็นต้องให้วิศวกรโยธาปรับแก้แบบฐานรากให้เหมาะสมกับสภาพดินในที่ดินของคุณ และอาจต้องให้ สถาปนิก ช่วยปรับรายละเอียดเล็กน้อย พร้อมดำเนินการขออนุญาตก่อสร้างให้ถูกต้องตามกฎหมาย
หากต้องการปรับปรุงแบบบ้านฟรีเหล่านี้ให้เข้ากับความต้องการของตนเอง ควรปรึกษาใคร?
ตอบ: ควรปรึกษา สถาปนิก เพื่อทำการปรับแก้ฟังก์ชันและรูปลักษณ์ของบ้าน และปรึกษาวิศวกรโครงสร้างเพื่อตรวจสอบและคำนวณให้โครงสร้างยังคงความสามารถในการต้านทานแผ่นดินไหวได้ตามมาตรฐาน
สรุป
การลงทุนกับการออกแบบและก่อสร้างบ้านต้านแผ่นดินไหว คือการลงทุนเพื่อความปลอดภัยในชีวิตและทรัพย์สินที่คุ้มค่าที่สุด การใช้แบบบ้านฟรีจากกรมโยธาธิการและผังเมืองถือเป็นจุดเริ่มต้นที่ดีและช่วยประหยัดค่าใช้จ่ายในการออกแบบได้ ไม่ว่าคุณจะเลือกใช้แบบบ้านฟรี หรือปรึกษา บริษัทออกแบบบ้าน เพื่อให้สถาปนิกออกแบบให้ใหม่โดยเฉพาะ การให้ความสำคัญกับโครงสร้างที่แข็งแรงและปลอดภัยควรมาเป็นอันดับแรกเสมอ
PH/AD เราคือผู้ให้บริการออกแบบตกแต่งภายในครบวงจรโดยคุณ ปัทม์ สุวรรณสา สถาปนิกที่หลงไหลในการออกแบบสถาปัตยกรรม PH/AD ให้บริการออกแบบตกแต่งภายใน สร้างสรรค์พื้นที่ในฝันของคุณให้เป็นจริง ไม่ว่าจะเป็น ออกแบบบ้าน ออกแบบภายในออฟฟิศ โดยทีมสถาปนิกผู้เชี่ยวชาญ สอบถามรายละเอียด ติดต่อ 080-269-5741 หรือ คลิกที่นี่
